Mała wielka firma » Zakładanie firmy

Nie każdy powinien być przedsiębiorcą

Marek Jankowski — Tue, 06 Sep 2011 06:46:30 +0000

Na pewno słyszałeś o tym, że większość nowych firm upada niedługo po ich założeniu. Prawdopodobnie jedną z przyczyn jest to, że za własny biznes biorą się osoby, które nie powinny tego robić. Żeby być kierowcą Formuły 1, aktorem nagradzanym Oscarami czy szachowym arcymistrzem, trzeba – oprócz ciężkiej pracy – mieć pewne szczególne predyspozycje. Żeby być przedsiębiorcą – tak samo.

W najbliższy piątek na rynku ukaże się książka Marcina Pietraszka „Sprytny biznes” (jest już dostępna w przedsprzedaży). Miałem okazję przeczytać ją zanim jeszcze trafiła do druku i polecam ją wszystkim, którzy zastanawiają się właśnie nad zarejestrowaniem działalności gospodarczej.

Marcin napisał książkę, której brakowało mi 8 lat temu, kiedy zastanawiałem się nad zrezygnowaniem z etatu dziennikarza radiowego i założeniem firmy. Pomoże Ci ona określić, czy nadajesz się na przedsiębiorcę. Ułatwi podjęcie decyzji, czy w Twoim przypadku lepszy będzie handel, czy usługi (w kanałach tradycyjnych lub w internecie). Zachęci do myślenia strategicznego i zastanowienia się, dokąd chcesz dojść, zanim postawisz pierwszy krok. Wreszcie – co szczególnie warte docenienia – dostaniesz od autora szczegółową instrukcję, krok po kroku, jakie miejsca odwiedzić i co zrobić, żeby zarejestrować firmę i zacząć działać. Otrzymasz komplet aktualnych i rzetelnych informacji, nie tylko wyciągniętych z poszczególnych ustaw i rozporządzeń, ale też zweryfikowanych w praktyce. Osobiście nienawidzę całej tej biurokracji, więc cieszę się, że gdy ktoś teraz zapyta mnie o procedury związane z zakładaniem firmy, będę mógł z czystym sumieniem odesłać go do „Sprytnego biznesu” ;–)

Na deser, w dwóch ostatnich rozdziałach, jest jeszcze garść porad i wskazówek, które pomogą Ci trzymać się obranego kursu.

Podsumowując: jeżeli czerpiesz perwersyjną przyjemność z lektury dzienników ustaw – nie czytaj tej książki. Jeżeli uważasz, że każdy nadaje się na przedsiębiorcę – nawet jej nie otwieraj. Jeżeli nie przyjmujesz do wiadomości, że własna firma to poza satysfakcją także ciężka praca i odpowiedzialność – nie psuj sobie nastroju i odłóż ją na półkę. Ale jeżeli chcesz, żeby ktoś w końcu ludzkim głosem powiedział Ci, czy własna firma to coś dla Ciebie i jak ją założyć, trafiłeś w dziesiątkę. Kupuj.

Zobacz też:

Badanie rynku po łebkach

Marek Jankowski — Sat, 16 Jul 2011 14:07:34 +0000

Teoretycznie przepis na sukces w biznesie jest bardzo prosty. Obserwujesz świat wokół siebie w poszukiwaniu realnej potrzeby, za której zaspokojenie ludzie są skłonni zapłacić.

Jeżeli masz oczy szeroko otwarte i nie boisz się rozmawiać z ludźmi, jest szansa, że po pewnym czasie dochodzisz do wniosku: eureka!

W pobliżu mieszka wielu właścicieli psów. Całe dnie spędzają w pracy i – jak deklarują w rozmowach – chętnie zapłaciliby, żeby ktoś w tym czasie zabrał ich pupila na spacer. Zakładając, że wyprowadzasz zwierzaki sam (więc nie masz praktycznie żadnych kosztów) i każdy właściciel płaci Ci za to miesięcznie 300 zł, łatwo i przyjemnie możesz zarabiać na poziomie klasy średniej. Bez szefa, nudnego siedzenia w biurze i dużego ryzyka. Mają kilkunastu podopiecznych, nawet gdy jeden czy dwóch zrezygnuje, nadal przyzwoicie zarabiasz.

Zaczynasz snuć plany na przyszłość. Jeżeli firma się rozkręci, możesz wynająć studentów, którzy zrobią to samo np. za połowę tej kwoty. Możliwości rozwoju są ogromne, bo w dużym mieście właścicieli psów jest sporo. A potem przecież można ten sam model biznesowy przenieść do innych miast! Serce bije Ci mocniej. W wyobraźni już widzisz siebie jako psiego potentata? Hola hola, jak mawia pewien europoseł z Malborka, nie tak szybko.

Mimo potencjalnie obiecujących perspektyw, rynku docelowego z realną potrzebą i pieniędzmi może się okazać, że zanim Twój biznes się rozkręci, będziesz musiał go zamknąć, bo zabraknie Ci pieniędzy na życie.

To, że kilka osób zadeklarowało w rozmowie z Tobą, że byłyby gotowe zapłacić za taką usługę, nie znaczy jeszcze, że to zrobią.

Być może klienci zapłaciliby, ale znacznie mniej niż oczekujesz (np. maksymalnie 100 zł), a to za mało jak na Twoje potrzeby.
Być może klienci zapłaciliby, ale obecnie nie muszą tego robić, bo psa wyprowadza np. teściowa albo dziecko sąsiada.
Być może klienci zapłaciliby, ale wyłącznie osobie którą znają osobiście lub polecił im ją ktoś zaufany, bo obcemu boją się powierzyć klucze od domu.
Być może klienci zapłaciliby, ale dopiero wtedy, gdy z takiej usługi korzystaliby już ich znajomi, bo obawiają się takich eksperymentów.
Być może klienci zapłaciliby, ale udało Ci się ich przekonać tak niewielu, że nie da się za to przeżyć – kolejne miesiące mijają a nowych nie przybywa.

Przykład z wyprowadzaniem psów wymyśliłem, ale chodzi o mechanizm. Jeżeli znajdziesz niszę z pieniędzmi, upewnij się jak duża ona jest, jakim potencjałem finansowym dysponuje i czy w zadowalająco krótkim czasie przekona się i rzeczywiście skorzysta z Twojej oferty. W biznesie zwykle podejmuje się decyzje dysponując niepełnymi informacjami, ale to wcale nie znaczy, że nie warto starać się o ich zgromadzenie.

Zobacz też:

Podcast #53: Zwodniczy zdrowy rozsądek

Marek Jankowski — Wed, 29 Jun 2011 07:00:28 +0000

Jeżeli znajdziesz coś, za co ludzie są skłonni zapłacić i będziesz to robił lepiej niż inni, odniesiesz sukces, prawda? Jeżeli klienci cię nie znajdą, to u ciebie nie kupią, zgadza się? Jeżeli na obydwa pytania odpowiadasz „tak”, koniecznie posłuchaj tego odcinka podcastu „Mała wielka firma”. Przekonasz się, że zdroworozsądkowe opinie o biznesie nie zawsze są prawdziwe.

Prezentację „Pułapki small biznesu. Dlaczego zakładając firmę, nie warto słuchać rad znajomych” przygotowałem specjalnie na konferencję Startup Marketing we Wrocławiu, dlatego tym razem – dla chętnych – oprócz audio są także obrazki do samodzielnego przeklikania. Zrobione świeżo po lekturze „Zen prezentacji” Garra Reynoldsa – po efekcie sam ocenisz, czy warto kupić książkę ;–)

Podcastu „Mała wielka firma” możesz też słuchać w radiu Kontestacja.

Inne wpisy:

Darmowa konferencja dla startupów

Marek Jankowski — Thu, 02 Jun 2011 11:47:31 +0000

Pracujesz w startupie? Planujesz założenie własnej firmy? Zapraszam na konferencję Startup Marketing 2011 (środa, 15 czerwca 2011, godz. 16–20, Wrocławski Park Przemysłowy Dozamel, ul. Fabryczna 10). Będę tam opowiadał o pułapkach small biznesu. Wstęp wolny, trzeba się tylko zarejestrować – im szybciej tym lepiej, bo sala w Dozamelu to nie stadion na Maślicach i nie każdy się zmieści.

Na liście prelegentów jest też Paweł Tkaczyk, a skoro już spotkamy się tam we dwóch, to szykujemy coś specjalnego dla słuchaczy podcastu „Mała wielka firma” :)

W przerwie między prezentacjami planujemy stworzyć stanowisko, gdzie każdy będzie mógł nagrać swoje pytania związane z otwieraniem własnej firmy i jej prowadzeniem. Na najciekawsze odpowiemy w kolejnych odcinkach podcastu, wykorzystując Wasze pytania.

Więcej informacji i zapisy na konferencję: www.startupmarketing2011.evenea.pl.

Inne wpisy:

Podcast #29: E–biznes w badaniach

Marek Jankowski — Mon, 08 Feb 2010 19:51:01 +0000

Założenie sklepu internetowego wydaje się najprostszym biznesem pod słońcem. A z pewnością wymagającym najmniejszych nakładów w porównaniu do potencjalnych zysków. Czy to nie zbyt piękne, aby było prawdziwe? Pytamy o to Piotra Jarosza z portalu Sklepy24.pl, przewodniczącego kolegium redakcyjnego raportu „e–Handel Polska 2009″.

Zobacz też:

Jak założyć firmę bez pieniędzy

Marek Jankowski — Mon, 28 Dec 2009 22:13:28 +0000

„Chciałbym założyć firmę, ale nie mam pieniędzy. Co robić?”. Co pewien czas dostaję tego typu maile. Jedno z rozwiązań to zdobycie pieniędzy od kogoś innego (więcej w podcaście „Mała wielka firma”, odcinki #16 i #23). Inny sposób to zmniejszenie potrzebnych kosztów do takiego poziomu, żebyś był w stanie samodzielnie je udźwignąć.

Niektórych kosztów, na przykład opłat urzędowych, nie da się uniknąć ani zmniejszyć. Z pozostałymi – przynajmniej w niektórych przypadkach – można spróbować sobie poradzić.

Załóżmy, że otwierasz firmę oferującą nagłośnienie imprez. W szkole średniej prowadziłeś dyskoteki, więc sobie poradzisz. Ale przecież nie można robić tego bez sprzętu, prawda? Porównujesz więc ceny, dogadujesz się z dostawcą na niezły rabat i kupujesz zestaw „na start” za 20 tysięcy złotych. Odpalasz stronę internetową, zaczynasz rozsyłać oferty. Dość szybko orientujesz się, że twój sprzęt jest w wielu przypadkach albo niewystarczający, albo na wyrost. Zanim będziesz miał na tyle zleceń, żeby z nich żyć, musisz oszczędzać każdą złotówkę i nieraz pożyczać od znajomych. „Mądry Polak po szkodzie. Gdybym dziś zaczynał od nowa…” – myślisz.

Gdybyś z tą wiedzą zaczynał od nowa, pewnie wyglądałoby to zupełnie inaczej. Na przykład tak. Znajdujesz pierwszego klienta i badasz jego potrzeby. Zamiast biec od razu do salonu muzycznego, sprzęt potrzebny do tego konkretnego zlecenia wypożyczasz od kogoś innego. Nie masz przecież pojęcia, kiedy pojawi się następna możliwość zarobienia. Jeżeli jesteś dobry w tym co robisz, z czasem klienci wracają i pojawiają się kolejni. W końcu okazuje się, że kupno sprzętu będzie dla ciebie tańsze niż ciągłe płacenie za jego wypożyczanie. I to jest dobry moment na taką decyzję.

Inny przykład. W rejonie, gdzie mieszkam, ukazuje się „Osiedlówka”, taka mała gazetka reklamowa. Właściwie to bardziej ulotka niż gazetka – kartka A4 zgięta na 3 części. Firma, która ją wydaje, mogłaby zrobić z niej np. miesięcznik. W razie gdyby w ciągu miesiąca nie sprzedała się cała powierzchnia, wolne miejsce zawsze można przecież zapchać horoskopem, krzyżówką czy kawałami o blondynkach. Oni jednak zrobili inaczej. Kolejne wydania „Osiedlówki” ukazują się nieregularnie, ale każde jest w 100% wypełnione reklamami. Inaczej mówiąc: wydawca nie płaci ani grosza za druk i kolportaż zanim nie zapewni sobie odpowiedniego zysku!

Zakładasz firmę szkoleniową? Nie zaczynaj od wydawania pieniędzy na rzutnik, laptopa i flipchart. Najpierw znajdź klientów, którzy ci zapłacą. Później pożyczaj to, co jest niezbędne. Dopiero gdy przestanie ci się to opłacać, kupuj. To trudne, bo wszyscy lubimy wydawać pieniądze. Zwłaszcza, gdy możemy sami sobie wmówić, że to przecież „niezbędna inwestycja, którą wrzucimy sobie w koszty”. Kupowanie nowego sprzętu jest sexy. Co niestety nie zmienia faktu, że w wielu przypadkach nie ma racjonalnego uzasadnienia.

„Firmy prawie zawsze wpędzają swoich założycieli w biedę, zanim uczynią ich bogatymi” – mówi Jack Welch. Zgadzam się. I dlatego radzę ci skupić się na słowie „prawie” ;–)

Zobacz też:

Podcast #23: Finansowanie startupów

Marek Jankowski — Sat, 14 Nov 2009 07:00:55 +0000

O zdobywaniu pieniędzy na rozpoczęcie biznesu mówiliśmy już kiedyś w podcaście „Mała wielka firma”. Wracamy jednak do tego tematu. Po pierwsze dlatego, że po unijne pieniądze na internetowe usługi ustawiały się ostatnio kolejki jak w PRL–u po papier toaletowy. Po drugie – tym razem w studiu Radia Wrocław mieliśmy do dyspozycji eksperta. Sebastian Kwiecień jest prezesem Venture Incubator SA, firmy specjalizującej się we wspieraniu początkujących projektów internetowych. Zastanawiasz się, kto sfinansuje twój projekt, żebyś mógł zarobić swój pierwszy milion? Tu znajdziesz odpowiedź.

Zobacz też:

11 wskazówek dla zakładających firmę

Marek Jankowski — Sun, 08 Nov 2009 17:02:56 +0000

„Mam kilka pomysłów na własną firmę, ale nie wiem, który jest wart uwagi. Zastanawiam się też czy są jakieś narzędzia, dzięki którym choć w przybliżeniu można określić ryzyko danej działalności” – napisał do mnie Bartosz.

Takim narzędziem może być na przykład analiza SWOT. Ale jeżeli pusta kartka podzielona na cztery części niezbyt cię inspiruje, w podjęciu decyzji może też pomóc poniższa lista.

Bariery wejścia. Podstawową barierą zwykle są pieniądze. Otwarcie pubu w centrum dużego miasta to inwestycja rzędu kilkuset tysięcy złotych. Ale żeby założyć firmę myjącą szyby w takich pubach wystarczy kilkaset złotych. Bariery mogą być też innego rodzaju. Żeby mieć sklep z alkoholem, musisz mieć koncesję. Żeby wydawać czasopismo, powinieneś zarejestrować tytuł w sądzie i uzyskać numer ISSN. Bariery sprawiają kłopoty na starcie, ale kiedy już je pokonasz, chronią cię przez konkurencją.
Zasięg działalności. Jeżeli twój pomysł na biznes ma szansę przynieść pieniądze dopiero w skali ogólnokrajowej, a nie masz jeszcze doświadczeń jako przedsiębiorca, lepiej wyhamuj. Ci, którzy nie umieją pływać i skaczą na główkę do głębokiej wody, zwykle toną. Zacznij od czegoś mniejszego. Cel w postaci miliona złotych na koncie po pierwszym roku działalności jest nierealny. W przypadku przedsięwzięć internetowych wielkość terytorium nie ma oczywiście takiego znaczenia, ale trudności z nakłonieniem do zakupu odpowiedniej liczby klientów – pozostają.
Rozwój technologii. Niedobrze jest pakować się zarówno w branżę przestarzałą, jak i zbyt nowoczesną. Pierwsza – co oczywiste – nie ma przed sobą perspektyw. Druga może się nie przyjąć na rynku albo zostać szybko wyparta przez jeszcze nowsze rozwiązania.
Konkurencja. Odkryłeś nową branżę, w której nie ma konkurencji? Strzeż się. Albo inni policzyli lepiej od ciebie i uznali, że nie ma sensu się w nią pakować, albo wyedukowanie rynku zajmie ci lata. Wtedy, gdy już zaczniesz zarabiać, pojawi się silna konkurencja i to, żeby byłeś pierwszy nie będzie miało dla klientów większego znaczenia.
Koszty stałe. Duża powierzchnia, którą musisz wynająć albo pracownicy, którym trzeba co miesiąc wypłacać pensje – to tylko dwa przykłady wydatków, które mogą bardzo szybko ogołocić twoje konto. Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o różnych rodzajach kosztów i związanych z nimi zagrożeniach, odsyłam do pierwszego rozdziału książki „Mała wielka firma”.
Dystrybucja. Gdy sprzedaż twoich produktów zależy od innych firm, przygotuj się na ciężką przeprawę. Żeby mieć możliwość dotarcia do klientów końcowych, będziesz musiał najpierw przekonać do swojego produktu handlowców, którzy nierzadko uważają się za mądrzejszych od ludzi, którzy u nich kupują. I są bardziej wymagający.
Klienci. Kierujesz ofertę do indywidualnych konsumentów? Zwykle będziesz musiał pozyskać ich naprawdę wielu, żeby zacząć zarabiać. Nie możesz też liczyć na ich lojalność. Gdy twoimi odbiorcami są firmy, wyzwaniem będzie dotarcie do osób decyzyjnych i poradzenie sobie z ciągłymi negocjacjami cenowymi. Oraz z odwlekaniem terminów płatności.
Półka cenowa. Teoretycznie dobrym sposobem na zdobycie rynku jest zaoferowanie najniższych cen. Teoretycznie, bo cena niezwykle rzadko jest jedynym lub najważniejszym kryterium. Poza tym zawsze znajdzie się ktoś, kto zaoferuje to samo złotówkę taniej. Z drugiej strony – rynek najbogatszych kusi, ale żeby tam zaistnieć, trzeba tych ludzi znać i rozumieć. To nie przypadek, że Noble Bank założył Leszek Czarnecki…
Własne doświadczenia. Mówi się, że dla ludzi, którzy umieją robić pieniądze, branża nie ma znaczenia. Coś w tym jest. Jeżeli jednak startujesz i twój talent biznesowy nie ma jeszcze pokrycia w stanie konta, skup się na dziedzinie, którą znasz osobiście. Inaczej będziesz musiał zaufać pracownikom – specjalistom. Oni szybko odkryją, że tak naprawdę nie jesteś w stanie kontrolować ich pracy… i nieszczęście gotowe.
Indywidualne preferencje. Moja żona nauczyła się w dzieciństwie grać na pianinie, ale – jak sama mówi – nie cierpiała tego. Gdyby miała utrzymywać się z muzyki, pewnie by głodowała. Same kwalifikacje to za mało, żeby robić coś z pasją. Dlatego tematyka działalności twojej firmy powinna być także obszarem twoich zainteresowań, a jeszcze lepiej – pasji.
Nastaw się na sukces, ale licz się z porażką. Znajomy mówił mi ostatnio, że podobno dopiero czwarta firma, którą się prowadzi, przynosi zyski. – Moja żona ma już trzeci biznes – opowiadał. – Każdy z nich zarabiał na siebie. Mam nadzieję, że ten czwarty wreszcie będzie zarabiał też na nią…

Zobacz też:

Siedziba dla firmy

Marek Jankowski — Wed, 04 Nov 2009 17:39:23 +0000

Możesz prowadzić sklep internetowy, do którego będzie tak samo blisko klientom z Kąśnej Dolnej, jak z Sydney. Możesz być fotoreporterem–freenlancerem i robić zdjęcia od Mauritiusa po Grenlandię. Możesz mieć firmę informatyczną i pisać genialne aplikacje podczas podróży z pętli do pętli tramwajem linii 22.

Miejsce na mapie może nie mieć dla twojego biznesu żadnego znaczenia. Ale i tak musisz mieć adres, pod którym zarejestrujesz firmę.

Wydawało mi się zawsze, że adres dla firmy to rzecz trywialna. Zmieniłem zdanie po przeczytaniu maila od Łukasza, który pytał mnie o radę w tej sprawie. Łukasz chciałby uruchomić firmę szkoleniową i ma problem z siedzibą. Wspólnota mieszkaniowa nie wyraża zgody na rejestrację firmy w mieszkaniu, gdyż – jak twierdzi – jest ono za małe i brak jest osobnego pomieszczenia.

Osobiście nigdzie nie spotkałem się z przepisami określającymi minimalną wielkość pomieszczenia, w którym będzie zarejestrowana firma. Zwłaszcza, gdy do takiej działalności wystarczy biurko i komputer, w sumie jakieś 4 metry kwadratowe. O ile wiem nie ma też żadnego wymogu odnośnie odrębnego pomieszczenia, bo wtedy nie dałoby się zarejestrować firmy mieszkając np. w kawalerce.

Jeden z moich wykładowców na Akademii Ekonomicznej ostrzegał przed rejestrowaniem firmy w domu. Opowiadał, jak pewnego poranka ktoś zadzwonił do jego drzwi, on otworzył – w samych majtkach – a za progiem stała pani z urzędu skarbowego, która przyszła na kontrolę. Traumatyczna sytuacja, fakt. Ale jeżeli obsługuje cię biuro rachunkowe, to tego rodzaju wizyty masz z głowy, bo ewentualne kontrole kierują się właśnie tam.

Jedną z podstawowych obaw przed używaniem adresu domowego jako firmowy są wizyty nieproszonych klientów. Nie można ich wykluczyć, zgadza się. Ale ryzyko jest znikome, bo coraz więcej ludzi ma świadomość, że adres rejestrowy i adres biura to dwie różne rzeczy. Co więcej, Internet i komórki (oraz korki na ulicach) są dziś na tyle powszechne, że ludzie coraz mniej chętnie gdziekolwiek jeżdżą. Odkąd Alma oraz Piotr i Paweł uruchomili swoje sklepy WWW, nawet codzienne zakupy spożywcze zamawia się do domu.

Niektórzy stresują się, że adres na osiedlu mieszkaniowym nie będzie służył budowaniu wiarygodności firmy. Do niedawna myślano tak samo o podawaniu numeru komórkowego jako kontaktowego. Ale dziś ani jedno, ani drugie nikogo chyba już nie dziwi.

Jest jeszcze jedna korzyść z firmy mającej siedzibę w domu, nie bez znaczenia dla stawiających pierwsze kroki w biznesie. Nie generujesz w ten sposób dodatkowych kosztów i przynajmniej część domowych wydatków możesz odliczyć od podstawy opodatkowania.

Zobacz też:

Podcast #16: Pieniądze na start

Marek Jankowski — Thu, 20 Aug 2009 08:08:06 +0000

„Mam rewelacyjny pomysł na biznes, potrzebuję tylko pieniędzy, żeby go zrealizować.” Pod tym zdaniem mogłaby podpisać się niejedna osoba marząca o własnej firmie. W naszym wypadku tą osobą jest Michał, który napisał do nas z prośbą o pomoc w rozwiązaniu problemu z brakiem funduszy na start.

Michał ma nadzieję, że jeżeli stworzy dobry biznesplan, być może uda mu się dostać jakąś dotację. Nie zniechęcamy do korzystania z pomocy publicznej, ale naszym zdaniem projektowanie biznesu pod urzędnicze wymogi to nienajlepszy pomysł. Dlatego podpowiadamy też inne źródła finansowania: znajomych, banki i inwestorów.

Można też rozkręcić biznes bez dużych pieniędzy, czego obydwaj z Pawłem jesteśmy żywymi dowodami. I nie musi to być wcale agencja towarzyska, choć i taki wątek w tym odcinku się pojawia.

Jeżeli chcesz dowiedzieć się, dlaczego innowacyjny pomysł może pogrzebać twoje szanse na sukces i do czego może doprowadzić brak pieczątki potwierdzającej zgodność z oryginałem innych pieczątek, a na dodatek masz do dyspozycji dwadzieścia parę minut, posłuchaj już teraz.